ماروین مینسکی؛ پدر فلسفه هوش مصنوعی مدرن
ماروین لی مینسکی (Marvin Lee Minsky) یکی از تأثیرگذارترین دانشمندان قرن بیستم در زمینه هوش مصنوعی، علوم شناختی و فلسفه ذهن بود. خیلی ها او را پدر هوش مصنوعی مینامند.
او در سال ۱۹۲۷ در آمریکا متولد شد و تا پایان عمر خود در سال ۲۰۱۶، نقش کلیدی در شکلگیری نگاه مدرن بشر به مفهوم هوش را ایفا کرد.
مینسکی از بنیانگذاران اصلی آزمایشگاه هوش مصنوعی دانشگاه MIT بهشمار میرود؛ جایی که بسیاری از مفاهیم بنیادین AI برای نخستینبار مطرح و توسعه داده شدند.
او معتقد بود ذهن انسان یک سیستم واحد نیست، بلکه مجموعهای از عوامل ذهنی است که هر کدام وظیفهای خاص دارند.
هوش واقعا چیست؟
این دیدگاه بعدها در نظریه معروف او با نام جامعه ذهن (Society of Mind) مطرح شد؛ نظریهای که انقلابی در درک ساختار هوش انسانی ایجاد کرد.
از نظر مینسکی، هوش نه یک پدیده جادویی، بلکه نتیجه تعامل فرآیندهای ساده اما هماهنگ است.
او بهشدت با ایدههای رازآلود درباره ذهن مخالفت میکرد و باور داشت که ذهن انسان قابل مدلسازی و بازسازی در ماشینهاست. همین نگاه، پایهگذار بسیاری از پیشرفتهای امروز در یادگیری ماشین، رباتیک و شبکههای هوشمند شد.
ماروین مینسکی علاوه بر فعالیتهای علمی، ذهنی فلسفی و نقاد داشت و بارها درباره محدودیتهای هوش مصنوعی، آگاهی، خلاقیت و حتی آینده بشر هشدار داده بود.
او از نخستین افرادی بود که این سوال فلسفی را پرسید:
اگر ماشینها هوشمند شوند، آیا شبیه ما فکر خواهند کرد یا چیزی کاملاً متفاوت خواهند بود؟
ماروین مینسکی را میتوان پلی میان علم، فلسفه و آیندهپژوهی دانست؛ شخصیتی که نهتنها به ساخت ماشینهای هوشمند فکر میکرد، بلکه به ماهیت ذهن انسان هم مورد پرسش و بررسی قرار میداد.