ایلوژن و دیلوژن دو اصطلاح فلسفی هستند که برای توصیف دو نوع مختلف از تصورات نادرست استفاده میشوند.
ایلوژن (illusion) یک تصور نادرست است که ناشی از تحریف یا فریب حواس است. به عنوان مثال، اگر یک تکه چوب در آب افتاده باشد، ممکن است به نظر برسد که شکسته شده است. این یک ایلوژن است زیرا ناشی از شکست نور در آب است.
دیلوژن (delusion) یک تصور نادرست است که به واقعیت خارجی نمیپیوندد. به عنوان مثال، اگر کسی باور داشته باشد که توسط دولت تحت تعقیب است، این یک دیلوژن است زیرا هیچ مدرکی برای حمایت از این باور وجود ندارد.
تفاوت اصلی بین ایلوژن و دیلوژن این است که ایلوژنها معمولاً ناشی از تحریف یا فریب حواس هستند، در حالی که دیلوژنها معمولاً ناشی از اختلالات روانی هستند.
در اینجا چند مثال دیگر از ایلوژن و دیلوژن آورده شده است:
ایلوژن:
- یک نوار راه راه که به نظر میرسد در حال حرکت است.
- یک جادوگر که یک کبریت را در چشم خود فرو میکند.
- یک سراب در بیابان.
دیلوژن:
- باور به این که توسط موجودات فضایی ربوده شدهاید.
- باور به این که شما یک رهبر الهی هستید.
- باور به این که همه چیز در اطراف شما یک توهم است.