ماجرای این انفجار اسرار آمیز و عظیم در سیبری چه بوده است؟ آیا انفجاری اتمی بوده؟ یا سقوط سفینه فضایی؟ یا ستاره دنباله دار و شهاب سنگی عظیم؟
اخیرا دانشمندان دلایلی را بدست آورده اند که سقوط آن جسم مرموز، تشعشعات رادیواکتیو زیادی در آن منطقه به وجود آورده بود. جک استانلی دانشمند معروف انگلیسی در سال های گذشته به دنبال بررسی های چندین ساله خود و مطالعه و گزارش های شاهدان عینی و سایر دانشمندان و گروه های علمی مختلف توانست کتابی نوشته و منتشر کند.
این کتاب Tunguskas The Cauldron of Hell نام داشت و در آن، نظریه های مختلفی مورد بحث و تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
شروع واقعه:
در ساعت 7 صبح روز 30 ژوئن، سال 1908 در جنگل تانگاس در سیبری انفجار شدیدی به وقوع پیوست.
صدها کشاورز، شکارچی و ماهیگیر شئ آتشین را در آسمان دیدند که با سرعت سر سام آوری حرکت میکرد و نور ساطع از آن به مراتب از خورشید درخشنده تر بود.
لحظاتی بعد اهالی دهکده (وانووارا) شاهد جسمی آتشین بودند که پس از انفجار به شکل قارچ عظیمی آسمان را فرا گرفت و صدای انفجاری شدید به حدی که در فاصله 800 کیلومتری از تانگاس یک راننده قطار فکر کرد یکی از واگن هایش منفجر شده و قطار را متوقف کرد.
طوفان و گردبادی شدید به وجود آمد و سقف خانه های اطراف را از جا کند و شیشه های خانه ها را تا شعاع چندین کیلومتر خورد کرد. حتی سواحل و رودخانه ها هم درگیر سیلاب شدند.
در لندن این انفجار توسط دستگاه های مخصوص بازوگراف این واقعه ثبت شد.
بنا به نوشته فردی که خود در هنگام وقوع انفجار آنجا بوده است قید شده که ابرهای آسمان سیبری به رنگ های متفاوتی دیده شده از جمله سبز مایل به زرد و گاهی سرخ و صورتی وحتی سفید و نقره ای.
نام این واقعه را معجزه تانگاس نامیدند و طبق معمول حقیقت و افسانه در هم آمیخته شدند.
تحقیقات و نظریه ها
در ابتدا نظریه برخورد شهاب سنگ های عظیم مطرح شد و در سال 1921 مردم شروع به جستجوی بقایای شهاب سنگ ها کردند ولی هیچ موفقیتی حاصل نشد. سپس شروع به عکس برداری هوایی کردند. محققین همگی به آنجا آمدند هفتاد و هفت نویسنده و هفتاد و هفت نظریه علمی مطرح شد.
نخستین محقق در محل حادثه در سال 1921 به نام لئونیدکیولیک وابسته به انستیتوی تحقیقات فضائی روسیه بیانیه کوتاهی درباره شهاب تانگاس منتشر کرد.
او تعلیمات علمی در این زمینه نداشت و کاملا آگاه بود که واقعه تانگاس از نظر علمی امری مهم است، در نتیجه این بیانیه باعث شد دولت روسیه بودجه ای در اختیار او قرار دهد.
سپس او تیم تحقیقاتی خود را جمع کرد و دنبال محل دقیق حادثه گشتند. با وجود تمامی مشکلات فراوان به کوه های (شاهورما) رسید.
از بالای کوهستان که زمین را دید تمامی درختان ریشه کن و سوخته بودند، بنابراین تشبیه کرد که جنگل را با یک ماشین چمن زنی عظیم قیچی کردند.
او عقیده داشت که انفجار در نتیجه اصابت شهاب سنگ به محل حادثه بوده است این یک برداشت قابل قبول و عادی در آن زمان بود. هرچند که بقایای شهاب سنگ، هرگز یافت نشد.
پایان
منبع: مجله دانشمند، مرداد 1358، ماه اوت 1979