سرطان پستان و راه های پیشگیری و درمان

سرنخ ماهیت هر تومور پستان درون آن نهفته شده است، بود یا نبود گیرنده های هورمون استروژن.

رشد تومورهای غنی از گیرنده، به استروژن وابسته است، و برخی از دانشمندان معتقدند که این تومورها نسبت به تومورهایی که بدون گیرنده های استروژن هستند کمتر بدخیم اند.

افزون براین، زنانی که گرفتار تومور های وابسته به استروژن باشند، بیماران مناسبی برای استفاده از یک داروی نسبتا غیر سمی به نام تاموکسیفن شناخته میشوند، که رشد تومور را با ممانعت از اتصال استروژن به گیرنده متوقف می سازد.

کشف تاموکسیفن در دهه 1970 هم به عنوان دارویی نجات بخش، وهم به منزله گریز از عوارض جانبی شدید شیمی درمانی با یاخته کش ها مغتنم شمرده شد.

دلایل سرطان پستان

در عین حال، وجود گیرنده های استروژن در تومور پستان ممکن است مایه امیدی کاذب و چه بسا مرگ بار باشد، زیرا پژوهش ها حاکی از آن بودند که گیرنده های استروژن در بعضی از تومور های پستان معیوب هستند، و اجازه می دهند که سرطان به شدت تکثیر وگسترش یابد.

گیرنده های استروژن با به دام انداختن مولکول‌های استروژن که از گردش خون وارد یاخته تومور می شوند، عمل می کنند. این هورمون یاخته توموری می شوند، عمل می کنند. این هورمون یاخته توموری را به تکثیر با سرعتی ثابت اما کند وا می دارد.

از طرف دیگر اگر گیرنده فعال با تاموکسیفن که مشابه شیمیایی استروژن است مواجه شود، به جای پیوند با هورمون، به دارو پیوند می یابد و اینگونه دیگر محرکی برای رشد محسوب نمی شود.

یافته ها نشان داد که تومور هایی که گیرنده های معیوب داشته وتوانایی خود را برای پاسخگویی به استروژن یا تاموکسیفن از دست داده باشند،ودر واقع کلید رشد آنها در تمام اوقات روشن باشد، برای رشد دیگر به استروژن نیازی ندارند نتیجه اینکه سرطانی بدخیم که با سرعت تکثیر یاخته ها همراه است مستلزم شیمی درمانی سنگین است.

نظریات و مطالعات

در پی پژوهش های دیگر دانشمندان یافتند مواد شبه تاموکسیفن را در دانه های سویا گزارش کرده اند، که ممکن است بذر های ریز سرطان پستان وابسته به استروژن را قبل از آنکه گیرنده های استروژن فرصتی برای خراب شدن بیابند، در مراحل اولیه مسیر بیماری را متوقف کند.

این دو مطالعه با فرضیه ای که مطابق آن گیرنده های سالم استروژن در عین این که به تومور های پستان اجازه رشد می دهند سرعت تکثیر را نیز محدود می سازند،مطابقت دارد. اما ممکن است این گیرنده ها به تدریج توانایی اتصال خود را از دست بدهند، و این فرایند به رشد سریع و افسار گسیخته یاخته ها منجر شود.

با تایید این نظریه، پزشکان باید بتوانند برای انتخاب بهترین راه درمان تومور های گیرنده دار پستان، گیرنده های سالم و معیوب را از هم متمایز کنند. به علاوه اقدامات پیشگیرانه ای همچون مصرف ترکیب شبه استروژن موجود در دانه سویا ممکن است به زنانی که در خطر ابتلا به سرطان پستان، که در زنان آمریکایی از میان علل مرگ ناشی از سرطان مقام دوم را داراست کمک کند وهمچنین زنان سرتاسر جهان.

انستیتوی ملی سرطان، اختلال کارکرد گیرنده ها را هیجان انگیز می داند،زیرا ممکن است توضیح دهد که چرا برخی از سرطان های گیرنده دار پستان به تاموکسیفن جواب نمی دهند و برعکس به نقاط دور دست بدن گسترش می یاند. با این حال اخطار می دهند که شواهد نشان دهنده این نظریه هنوز ابتدایی هستند.

نکته این است که بسیاری از مطالعات جالب درست از آب در نمی آیند. قاعدتاً باید ظرف چند یا چندین سال جواب های قطعی در این باره به دست آورد.

درمان های دارویی

انستیتوی ملی سرطان توصیه می کند که همه زنان دچار سرطان پستان پس از جراحی باید از نوعی درمان دارویی برخوردار گردند، حتی اگر گره های لنفی اثری از توسعه سرطان نشان ندهند.

هدف از درمان دارویی کشتن یاخته های بدخیمی است که با عمل جراحی برداشته نشده اند.

پزشک مربوطه بایستی تصمیم بگیرد که شیمی درمانی سمی را تجویز کند، که ممکن است موجب تهوع واستفراغ، ریزش مو، اختلالات خونی ودیگر عوارض شدید جانبی شود، یا تاموکسیفن را توصیه کند، که معمولا عوارض جانبی ملایم تری همچون بر افروختگی و ترشح مهبلی دارد.

صادقی: در حال حاظر پزشکان این تصمیم را بر پایه چند عامل اتخاذ می کنند، که از جمله آنها انجام آزمون های آزمایشگاهی برای یافتن گیرنده های استروژن در یاخته های توموری است.

زنانی که آزمون آنها مثبت باشد نامزد مناسبی برای استفاده از تاموکسیفن هستند، در حالی که زنانی که تومورهایشان فاقد گیرنده باشد معمولا از شیمی درمانی مرسوم استفاده می کنند.

آزمون هایی که در گذشته انجام می گرفت  میزان درستی کار گیرنده ها را مشخص نمی کردند و از این رو فقط یک تصویر ناقص در اختیار می گذاشتند.

چنان که ممکن است نتیجه مثبت آزمون به غلط نشانگر سرطانی ملایم و پاسخگویی بد تاموکسیفن باشد در حالی که در واقع گیرنده ها معیوب اند ودرمان با تاموکسیفن بی فایده است به همین دلیل آزمون های نوینی برای یافتن گیرنده های معیوب استروژن ابداع می شوند.

در صورت موفقیت این آزمون ها روشن خواهد شد کدام یک از مبتلایان نیاز به شیمی درمانی دارند وکدام یک باید با تاموکسیفن درمان شوند.

پژوهش گرانی که در دانشگاه کالیفرنیا بافت پستان سرطانی 40 زن را بررسی کردند، گیرنده های استروژن را در تومور های 34 نفر از این زنان یافته اند.

مطابق تفکر مرسوم این 34 زن چندان چندان در معرض خطر عود سرطان نبودند و به خوبی به تاموکسیفن پاسخ میدادند و ظاهرا بهترین پیش آگاهی را داشتند. اما هنگامی که پژوهشگران تومورهارا با آزمون های نوین آزمودند، دریافتند که در حدود یک سوم از این زنان دارای گیرنده های ناهنجار استروژن هستند.

در گذشته با اطمینان زیادی گفته میشد که با تاموکسیفن درمان خواهند شد حال آنکه این اطمینان موجب می شد که بیماران را در برابر امکان عود مرگ بار بیماری بی دفاع رها کنند.

محققان دریافتند که استروژن نمونه های بافت تومور را خرد می کنند وآن توالی DNA را که گیرنده معمولا در یاخته توموری بدان متصل می شود بر آن می افزایند.

سرطان و تغذیه

گروهی دیگر از پژوهشگران به مسئله پاسخگویی گیرنده از زاویه دیگر نگریستند آنها آزمایشات و نتایج آنها را ارائه دادند آنها دنبال یک سوال و پاسخ بودند سوال این بود چرا میزان بروز سرطان پستان در زنان آمریکایی نسبت به زنان چینی و ژاپنی که از غذاهای غنی از سویا تغذیه می کنند بیشتر است؟

این پژوهشگران شش برنامه غذایی آزمایشی را که حاوی مقادیر مختلفی پودر  دانه سویا ست و یک برنامه غذایی شاهد فاقد سویا تهیه کردند و 30 موش را در هر یک از شش گروه آزمایشی به مدت 35 روز با غذاهای ششگانه حاوی سویا و 30 موش شاهد دیگر را با غذای بدون سویا تغذیه کردند، آنگاه به همه موش ها ماده شیمیایی به نام ان _متیل نیتروز واوره _که برای جوندگان تومور زا است تزریق کردند.

بعد از یک دوره 140 روزه آنها دریافتند که موش هایی که از رژیم سویا استفاده می کردند نسبت به موش های شاهد 40 تا 70 درصد کمتر دچار تومور پستان شدند. آنهایی که سویایی بیشتری تغذیه کرده بودند، کمتر به تومور پستان مبتلا شدند.

عده ای از پژوهشگران دیگر معتقدند اگر چه این آزمایش خیلی دقیق انجام و بررسی شده است ولی مشکل است بتوان کاملا اثبات کرد که برنامه غذایی غنی از سویا در انسان نیز از سرطان پستان پیش گیری کند.