کاشف اتم کیست؟

به عقیده ی یونانیان هر ماده ای از چندین اتم ترکیب یافته است. واژه ی اتم از یک کلمه ی یونانی گرفته شده که به معنای «تقسیم ناپذیر» است.

همانطور که میدانید یونانیان در علم پیشگام بودند و بسیاری از دانشمندان از جمله ابن سینا در آثار خود در مورد منابع یونانی که مطالعه کرده بودند صحبت کرده اند.

اولین صحبت ها درمورد اتم

یونانیان را عقیده بر این بود که اگر چیزی را پیوسته به اجزای کوچک و کوچکتر تقسیم کنیم، سرانجام به کوچکترین جزئی می رسیم که دیگر «تقسیم پذیر» نمی باشد. این جزء را اتم نامیدند.

هرچند یونانیان چنین مطلبی را گفته بودند، ولی نمی توان بطور یقین کشف اتم را نیز از آنان دانست. زیرا اولا” عقیده ی یونانیان به اتم متکی به یک اصل علمی نبود. گذشته از این، آنچه درباره ی اتم می گفتند پاره ای از نظریه های «فلسفی» شان درباره ی ماده و جهان به شمار می رفت.

یعنی با فلسفه به این نتیجه رسیده بودند نه با ابزار و مشاهده علمی.

اما اتمی که ما امروز می شناسیم برمبنای تحقیقات علمی و نظرات دانشمندان تعریف شده است.

تا اوایل قرن 19 این موضوع که ماده چگونه ترکیب یافته است، پاسخی جز عقاید فلاسفه نداشت.

آزمایشات دالتون

سپس یک ریاضیدان و شیمیدان انگلیسی به نام جان دالتون آمد و نخستین نظریه ی علمی را راجع به اتم به سال 1803 ابراز داشت.

دالتون با دقت فراوان به آزمایش پرداخت.

وی نمونه ای از چند گاز مختلف را وزن کرد و دید که وزن آنها با یکدیگر اختلاف دارد.

او دریافت که اجسام مایع و جامد از اجزای بی نهایت کوچکی درست شده اند که نام اتم را برایشان انتخاب کرد.

دالتون وزن تقریبی اتم های عناصری را که می شناخت، محاسبه کرد. و این بود آغاز راستین تحقیقات اتمی.

پس در واقع دانش و تحقیقات اتمی از هنگامی شروع شد که دالتون گفت: هر عنصری از عناصر طبیعت اتمی دارد که ساختمان و وزنش با اتم عنصر دیگر متفاوت می باشد.

کشفیات جدیدتر درمورد ساختار اتم

با این همه، در آن زمان هنوز اتم و طرز کارش بنحو دقیقی بیان نشده بود. تا آنکه تقریبا” صد سال بعد از دالتون، دانشمند دیگری به نام ارنست رادرفورد باز از انگلستان برخاست و این بار او ساختمان اتم را به یک منظومه شمسی تشبیه نمود.

وی گفت: اتم هسته ی سنگینی با بار الکتریسیته مثبت در میان دارد. البته چند الکترون نیز، با بار منفی، گرداگرد این هسته در گردشند.

باز هم زمان بگذشت و آنگاه دانشمندان دریافتند که در ساختمان اتم چند چیز یافت می شود: الکترون _ پروتون _ نوترون _ پوزیترون _ نوترینو _ مزون و هیپرون و خلاصه آنان بیش از بیست نوع اجزای گوناگون در ساختمان اتم پیدا کردند.

منبع: کتاب به من بگو چرا – جلد 2