یک ویدیو اخیراً در شبکههای اجتماعی منتشر شده که ادعا میکند یک نهنگ قاتل یا همان اورکا، مربی خود به نام «جسیکا رادکلیف» را در جریان یک نمایش آبی مورد حمله قرار داده و در نهایت او را خورده است!
در این ویدیو ادعا میشود که این مربی از دوران کودکی با این نهنگ کار میکرده و سالها به آموزش و نگهداری از آن مشغول بوده است.
ویدیو به شکلی ساخته شده که در نگاه اول میتواند برای بسیاری از مخاطبان واقعی به نظر برسد.
صحنههایی از یک استخر بزرگ، مربی در کنار نهنگ، تماشاگران و واکنشهای ظاهراً شوکهشده اطرافیان در آن دیده میشود و همین جزئیات باعث شده برخی کاربران تصور کنند با یک حادثه واقعی و تکاندهنده روبهرو هستند.
حقیقت و راستی آزمایی ذهن آموز
اما بررسیهای بیشتر نشان میدهد که این ویدیو کاملاً ساختگی است و با استفاده از هوش مصنوعی تولید شده است. در واقع هیچ گزارش معتبر و قابل استنادی درباره چنین حادثهای وجود ندارد و هیچ مدرکی نیز نشان نمیدهد که مربیای به نام «جسیکا رادکلیف» در چنین حادثهای جان خود را از دست داده باشد.
یکی از نشانههای مهم جعلی بودن ویدیو، ایرادهایی است که در جزئیات تصاویر مشاهده میشود.
در برخی قسمتها، دستها و انگشتان افراد شکل طبیعی ندارند و حرکات بدن و چهرهها نیز با واقعیت مطابقت کاملی ندارد.
این نوع خطاها از مشکلات رایج در برخی ویدیوهای تولیدشده با هوش مصنوعی هستند.
حرکات غیرطبیعی بدن، تغییرات ناگهانی در ظاهر افراد، جزئیات نامنظم و واکنشهای مصنوعی تماشاگران از دیگر مواردی هستند که نشان میدهند ویدیو توسط هوش مصنوعی ساخته شده است.
نکته قابل توجه دیگر، واکنش افرادی است که در صحنه دیده میشوند. رفتار و حرکات آنها بیش از آنکه شبیه واکنش طبیعی انسانها در مواجهه با یک حادثه ناگهانی و مرگبار باشد، حالت مصنوعی و از پیش طراحیشده دارد.
همین موضوع نیز باعث شد بررسیکنندگان محتوای دیجیتال نسبت به واقعی بودن تصاویر تردید کنند.
از طرف دیگر، اگر چنین حادثهای واقعاً اتفاق افتاده بود، انتظار میرفت رسانههای معتبر، خبرگزاریهای محلی و بینالمللی و همچنین مجموعههای مرتبط با نگهداری و آموزش اورکاها درباره آن گزارش منتشر کنند. اما هیچ گزارش معتبر و مستقلی که وقوع چنین حادثهای را تأیید کند پیدا نشده است.
بررسی سایر سایت های فکت چک
سایت درستیسنجی Snopes نیز در بررسی این ادعا اعلام کرده که ویدیوی منتشرشده ساختگی است و شخصی با نام «جسیکا رادکلیف» که در این ویدیو به عنوان مربی اورکا معرفی میشود، اساساً وجود خارجی ندارد.
بنابراین داستانی که در شبکههای اجتماعی درباره سابقه او و ارتباطش با این نهنگ منتشر شده نیز بخشی از همان روایت جعلی است.
وبسایتهای دیگری نیز به این موضوع پرداختهاند. رسانههایی مانند E! Online و نیویورک پست نیز ساختگی بودن این ویدیو و داستان مرتبط با آن را مورد توجه قرار دادهاند.
انتشار گزارشهای درستیسنجی از سوی چند منبع مستقل نشان میدهد که این محتوا نه یک خبر واقعی، بلکه نمونهای از ویدیوهای جعلی تولیدشده با هوش مصنوعی است.
البته باید توجه داشت که حمله اورکاها به انسانها موضوعی کاملاً بیسابقه نیست و در گذشته موارد واقعی از حوادث مرتبط با اورکاهای اسیر گزارش شده است. همین سابقه واقعی میتواند باعث شود یک ویدیوی جعلی درباره حمله یک اورکا، برای مخاطبان باورپذیرتر به نظر برسد. اما واقعی بودن برخی حوادث گذشته به این معنا نیست که هر ویدیوی منتشرشده در شبکههای اجتماعی نیز واقعی است.
نتیجه
این ماجرا بار دیگر نشان میدهد که با پیشرفت فناوریهای تولید تصویر و ویدیو با هوش مصنوعی، تشخیص محتوای واقعی از محتوای ساختگی دشوارتر شده است.
امروزه میتوان تنها با استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی، چهره افراد، محیطها، حرکات بدن و حتی واکنشهای انسانی را به شکلی بسیار باورپذیر ایجاد کرد؛ به همین دلیل صرفاً دیدن یک ویدیو نباید برای پذیرش یک ادعای عجیب و جنجالی کافی باشد.
بهخصوص زمانی که یک ویدیو ادعایی بسیار تکاندهنده مطرح میکند، بهتر است قبل از بازنشر آن، نام افراد، تاریخ و محل حادثه و گزارش رسانههای معتبر بررسی شود.
در این مورد نیز بررسی منابع معتبر و نشانههای موجود در خود ویدیو نشان میدهد که داستان «جسیکا رادکلیف» و حمله مرگبار نهنگ به او واقعی نیست و ویدیوی منتشرشده با استفاده از هوش مصنوعی ساخته شده است.
بنابراین، برخلاف ادعایی که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، هیچ مربیای به نام جسیکا رادکلیف توسط یک نهنگ خورده نشده و این ویدیو را نباید به عنوان یک حادثه واقعی بازنشر کرد.
منبع: ذهن آموز