دستگاه های کشف و ردگیری ماهواره ای شبکه پیچیده ای به نام (نوراد) که در چهار گوشه ی جهان پراکنده اند. یکی از این شبکه ها میتواند از ارتفاع 3000 هزار کیلومتری شیئی به اندازه یک توپ فوتبال را در روی زمین تشخیص دهد!
در پی سقوط کاسموس 954روسی در 24 ژانویه 1978 در کانادا، ویلیام بارتون نماینده دائمی کانادا در سازمان ملل متحد در 13فوریه همان سال در سخنانی که در کمیته ی فرعی علمی و تکنیکی کمیته استفاده مسالمت آمیز از فضای ماوراء جو این سازمان ایراد گرفت و ضمن یادآوری سقوط ماهواره اتمی در خاک کشور خود خطرات استفاده از این نوع ماهواره ها را بیان کرد و از این سازمان خواست تا هر چه زودتر خطرات کاربرد راکتورهای هسته ای در سفینه های فضائی را بررسی کنند تا از گسترش آن جلو گیری شود.
ماهواره ردگیری جدیدی به نام (تی _دی _آر_اس_اس) که در آینده از ماهواره های نظامی رد گیری خواهد کرد.
فواید راکتورهای هسته ای در فضا نسبت به سایر دستگاههای مولد نیرو از قبیل پنل های خورشیدی:
در ابتدا از آمریکا و پروژه های ماهواره های اتمی اش سخن میگوئیم که به دو دسته کاربرد های نظامی و غیر نظامی تقسیم میشوند.
در زمینه غیر نظامی در سفینه ها و کاوش گرانی که دور پروازی هستند که به سوی سیارات بیرونی منظومه شمسی اعزام میگردند این سفینه ها به لحاظ آنکه انرژی خورشید در اطراف چنین سیاراتی بسیار کم و ناچیز است چاره ای جز استفاده از دستگاه های مولد راکتورهای هسته ای ندارند.
وجود این راکتور ها سبب میشود تا سفینه قرن ها در فضا بماند وبه سفر خود ادامه دهد و مخابره پیام ها در نقاط دور دست انجام دهند سفینه های کاوشکر اصولا در مدار زمین نیستند تا مولد های اتمی آنها خطری برای ساکنین زمین ایجاد کنند و تقریبا هیچ مخالفتی با استفاده از آنها نیست.
استفاده از مولد اتمی سبب افزایش دوام و عمر سفینه میشود اما در ماهواره های اتمی شوروی علاوه بر دلایل فوق که چندان اهمیتی برای آنها نداشت آنها از این راکتورهای هسته ای که نیرو و انرژی زیادی هم دارند برای فعالیت راداری در ماهواره های جاسوسی نظارتی دریایی استفاده میکردند که باطری های خورشیدی چنین کارایی ندارند.
در این زمینه آمریکا نیز در پروژه ماهوارهای نظارت دریایی (کلیپر بای) خود این مولدهای هسته ای را به کار گرفت.
اکنون میپردازیم به تشریح شبکه های رد گیری آمریکا برای کشف ماهواره ها و دیگر اشیاء فضائی؛
، توسط همین شبکه بود که آمریکا از سقوط کاسموس 954 روسی آگاه شد و توسط همین شبکه است که کلیه مشخصات اجسامی که از هر گوشه زمین به فضا پرتاب میشوند دقیقا محاسبه و در کاتالوگ های مخصوص جمع آوری میگردد.
این شبکه (نوراد) نام دارد که خلاصه عبارتی است به معنای فرماندهی پدافند هوائی آمریکای شمالی و به خاطر اینکه سیستم های آن در کانادا قرار دارد توسط این کشور اداره میشود وجزئی از پدافند هوا _فضائی است که به نوبه خود زیر نظر 14 نیرو هوا فضا آمریکا قرار دارد.
طرز کار شبکه نوراد
مرکز اصلی عملیات این شبکه گسترده در مجموعه ای زیر زمینی ودر عمق 1450 پائی از ساختمان های واقع در ایالات کلرادو مستقر است.
این مرکز اصلی بوسیله اطلاعاتی که از دیگر مراکز مستقر د 4 گوشه جهان به آن میرسد تغذیه میشود و کلیه وسایلی ساخت بشر که از هر گوشه زمین به فضا فرستاده میشود را زیر نظر بگیرد.
همچنین این وسائل چه موشک های بالستیک بین قاره ای باشد و چه ماهواره و چه سفینه های با سر نشین نه تنها برنامه پرتابشان پیگیری میشود بلکی زمانی هم که در مدار قرار گرفتند نیز از نظر دور نمی ماند و کوچکترین فعالیت ها ثبت و بایگانی میشود و کاتالوگ کاملی از کلیه اجسام مصنوعی که در فضا و در مدار زمین هستن تهیه میشود.
برای مثال در یکی از پرواز های فضائی سر نشین دار آمریکا یکی از فضا نوردان دوربینی را که با آن از عملیات فیلم برداری میکرده از دست میدهد که هم اکنون هم مشخصات این دوربین به عنوان یکی از اشیاء گم شده فضائی در ثبت است و یا اسکای لب آزمایشگاه کیهانی آمریکا که 170000پوند وزن دارد فعل و انفعالات مداریش مرتبا توسط این شبکه رد گیری میشود.
منبع: مجله دانشمند، مرداد ۱۳۵۸، ماه اوت ۱۹۷۹